Hedefleri tutturamayan iktisat programı, yüksek faiz ve yüksek enflasyonun ağır faturası olarak başta sanayi olmak üzere istihdamda yaşanan kan kaybı hızlandı. Türkiye’nin önde gelen dev markaları binlerce çalışanı için işten çıkarma kararları alırken, son bir yılda 2.2 milyon kişi işini kaybetti, gerçek işsiz sayısı 13 milyona dayandı.

İSTİHDAM AZALDI

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) datalarına nazaran 2025 yılı nisan ayında bir evvelki aya nazaran işsiz sayısı 203 bin kişi artarak 3 milyon 63 bin kişi oldu. İşsizlik oranı ise 0.6 puan artarak yüzde 8.6 düzeyinde gerçekleşti. İstihdam edilenlerde de bir erime yaşanırken, nisanda istihdam edilenlerin sayısı 316 bin kişi azalarak 32 milyon 359 bine indi.

TÜİK tarafından açıklanan ve geniş tarifli işsizliği tabir eden atıl işgücü oranı nisan ayında bir evvelki aya nazaran 3.4 puan artarak yüzde 32.2 oldu.

136 AYIN REKORU

Türkiye Devrimci Personel Sendikaları Konfederasyonu Araştırma Merkezi (DİSK-AR) hazırladığı raporda gerçek işsizlik oranının 13 milyona dayandığı belirtilerek, “Yıllık artış 2.2 milyon. Türkiye’de şimdiye kadar hesaplanan en yüksek işsizlik oranı ve işsiz sayısı. Böylesi pandemi devrinde bile görülmedi” denildi.

Raporda 13 milyon kişiyi kapsayan yüzde 32.2’lik geniş tarifli işsizlik oranının Ocak 2014’ten bu yana en yüksek düzeyde olduğu belirtilirken, yüzde 32.2’lik geniş tarifli işsizliğin de son 136 ayın rekorunu kırdığına dikkat çekildi.

Raporda bir ayda 1.2 milyon kişinin son bir yılda ise 2.2 milyon kişinin gerçek işsiz kapsamına girdiği belirtilirken, pandemi periyodunda doruğa çıkan gerçek işsiz sayısının ise 12.3 milyon düzeyinde olduğu kaydedildi.

10 bayandan 4’ü işsiz

TÜİK bilgilerine nazaran, işgücü Nisan 2025’te bir evvelki aya nazaran 114 bin kişi azalarak 35 milyon 421 bin kişi olurken, işsizlik oranı erkeklerde yüzde 7.1, bayanlarda yüzde 11.5 olarak iddia edildi. TÜİK datalarına karşılık gerçek işsizlik datalarında ise bilhassa bayan istihdamında büyük kayıp yaşandığına işaret ediliyor. DİSK-AR raporuna nazaran, geniş tarifli işsizlik erkeklerde yüzde 27.5 bayanlarda ise yüzde 40 olarak hesaplanırken, geniş tarifli bayan işsizliği ile geniş tarifli erkek işsizliği ortasındaki fark 12.5 puana ulaştı.

Durum kaygı verici

Verileri yorumlayan ekonomistler, iktisat programının ağır faturasına dikkat çekti. İktisatçı Prof. Dr. Hayri Kozanoğlu, “Ekonomik büyüme konuşulurken atıl işgücü oranının rekor bir seviyeye yüzde 32.2’ye yükseldiği açıklandı. Durum kaygı verici” dedi. Finans Piyasaları Uzmanı İris Cibre ise “Geniş tarifli işsizlik yüzde 32.2’ye yükseldi. Her 3 şahıstan biri işsiz. Saha ile veri uyumlu değil, sanayi üretimi, kapasite kullanım oranı şaşırtan diyorduk. Saha ile uyumlu veri bu” yorumunu yaptı.

Kaynak: Sözcü